Cá nhân kinh doanh nhiều lĩnh vực có phải đăng ký thêm hộ kinh doanh? Tìm hiểu cách bổ sung ngành nghề, tính tổng doanh thu và kê khai thuế theo quy định năm 2026.
Một cá nhân có thể vừa làm đại lý bảo hiểm, vừa cung cấp dịch vụ truyền thông hoặc kinh doanh nhiều ngành nghề khác nhau. Tuy nhiên, việc đăng ký kinh doanh, xác định tổng doanh thu và thực hiện nghĩa vụ thuế cần tuân thủ những quy định cụ thể.
Theo hướng dẫn của Thuế TP. Hà Nội được Báo Điện tử Chính phủ đăng tải ngày 02/10/2026, người kinh doanh nhiều lĩnh vực cần lưu ý một số vấn đề sau.
1. Một cá nhân có được đăng ký nhiều hộ kinh doanh không?
Khoản 1 Điều 83 Nghị định 168/2025/NĐ-CP quy định mỗi cá nhân chỉ được đăng ký một hộ kinh doanh trong phạm vi toàn quốc.
Như vậy, khi muốn mở rộng sang ngành nghề mới, cá nhân đã có hộ kinh doanh không thể đăng ký thêm một hộ kinh doanh thứ hai đứng tên mình.
Thay vào đó, chủ hộ cần thực hiện thủ tục bổ sung hoặc thay đổi ngành nghề kinh doanh trên hồ sơ đã đăng ký.
Tuy nhiên, không phải mọi hoạt động kinh doanh đều bắt buộc đăng ký hộ kinh doanh.
Theo khoản 3 Điều 82 Nghị định 168/2025/NĐ-CP, một số trường hợp như bán hàng rong, kinh doanh lưu động, kinh doanh thời vụ hoặc làm dịch vụ có thu nhập thấp được miễn đăng ký hộ kinh doanh, trừ trường hợp hoạt động thuộc ngành nghề kinh doanh có điều kiện.
2. Bổ sung ngành nghề kinh doanh thực hiện như thế nào?
Việc đăng ký bổ sung phụ thuộc vào tính chất của hoạt động kinh doanh phát sinh.
Trường hợp hoạt động mới không bắt buộc đăng ký hộ kinh doanh:
Cá nhân thực hiện điều chỉnh, bổ sung thông tin đăng ký thuế với cơ quan thuế quản lý trực tiếp theo Mẫu số 08-MST, ban hành kèm Thông tư 90/2026/TT-BTC.
Nếu phát sinh thêm địa điểm kinh doanh ngoài trụ sở chính, người kinh doanh phải thông báo với cơ quan thuế quản lý trực tiếp trụ sở trong vòng 10 ngày làm việc kể từ khi địa điểm đi vào hoạt động.
Trường hợp hoạt động mới bắt buộc đăng ký hộ kinh doanh:
Nếu chưa đăng ký hộ kinh doanh, cá nhân thực hiện thủ tục thành lập tại cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã nơi đặt trụ sở.
Giấy chứng nhận đăng ký hộ kinh doanh đồng thời là Giấy chứng nhận đăng ký thuế.
Nếu đã có hộ kinh doanh và muốn bổ sung hoặc thay đổi ngành nghề, chủ hộ phải đăng ký thay đổi nội dung với cơ quan đăng ký kinh doanh cấp xã trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày phát sinh thay đổi.
3. Kinh doanh nhiều lĩnh vực có phải cộng gộp doanh thu không?
Đây là nội dung đặc biệt quan trọng đối với cá nhân có nhiều nguồn thu từ hoạt động kinh doanh.
Theo Điều 8 và Điều 10 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định 141/2026/NĐ-CP, doanh thu dùng để xác định ngưỡng và phương pháp thực hiện nghĩa vụ thuế là tổng doanh thu từ các hoạt động sản xuất, kinh doanh của cùng một cá nhân.
Tổng doanh thu này bao gồm cả khoản đã được tổ chức hoặc cá nhân khác khấu trừ thuế, khai thuế thay hoặc nộp thuế thay.
Theo quy định được cơ quan thuế viện dẫn, ngưỡng doanh thu không chịu thuế GTGT và không phải nộp thuế TNCN đối với hoạt động kinh doanh là 1 tỷ đồng/năm.
Cụ thể:
Tổng doanh thu không quá 1 tỷ đồng/năm: Cá nhân thực hiện thông báo doanh thu thực tế phát sinh theo quy định.
Tổng doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm: Cá nhân thực hiện kê khai, nộp thuế theo phương pháp áp dụng đối với hộ kinh doanh, cá nhân kinh doanh và theo từng ngành nghề phát sinh.
Lưu ý, thu nhập tiền lương từ hợp đồng lao động được xác định theo quy định riêng đối với thu nhập từ tiền lương, tiền công, không phải doanh thu kinh doanh để cộng vào ngưỡng nêu trên.
4. Thu nhập từ đại lý bảo hiểm đã bị khấu trừ thuế có tính vào tổng doanh thu không?
Câu trả lời là có.
Đối với hoạt động đại lý bảo hiểm, doanh nghiệp bảo hiểm có trách nhiệm khai thuế thay và nộp thuế thay cho cá nhân khi chi trả thu nhập theo quy định.
Tuy nhiên, doanh thu từ hoạt động đại lý bảo hiểm vẫn phải được tính vào tổng doanh thu kinh doanh trong năm của cá nhân.
Số thuế đã được doanh nghiệp bảo hiểm khai và nộp thay sẽ được theo dõi khi xác định nghĩa vụ thuế, nhằm tránh nộp trùng đối với cùng một khoản thu nhập.
Ví dụ minh họa:
Trong năm, một cá nhân có:
Doanh thu đại lý bảo hiểm: 600 triệu đồng.
Doanh thu dịch vụ truyền thông: 550 triệu đồng.
Tổng doanh thu kinh doanh là 1,15 tỷ đồng/năm.
Mặc dù khoản thu từ đại lý bảo hiểm đã được doanh nghiệp bảo hiểm thực hiện nghĩa vụ khấu trừ, tổng doanh thu vẫn vượt ngưỡng 1 tỷ đồng.
Vì vậy, cá nhân cần xác định phương pháp kê khai, nộp thuế theo quy định đối với từng hoạt động kinh doanh. Số thuế đã nộp thay phải được theo dõi để tránh tính trùng.
5. Có nhiều địa điểm kinh doanh thì kê khai thuế ra sao?
Trường hợp cá nhân kinh doanh tại nhiều địa điểm, việc kê khai được thực hiện theo nguyên tắc tổng hợp.
Theo khoản 4 Điều 8 Nghị định 68/2026/NĐ-CP, người nộp thuế thực hiện kê khai chung các địa điểm kinh doanh trên một hồ sơ khai thuế, nộp cho cơ quan thuế quản lý trực tiếp trụ sở.
Tuy nhiên, trong hồ sơ vẫn phải thể hiện doanh thu và nghĩa vụ thuế tương ứng với từng địa điểm kinh doanh.
Do đó, người kinh doanh cần theo dõi số liệu riêng cho từng cơ sở để bảo đảm tính chính xác khi kê khai tổng hợp.
6. Những lưu ý dành cho cá nhân kinh doanh đa ngành nghề
Để hạn chế sai sót trong quá trình đăng ký và kê khai thuế, cá nhân kinh doanh nên:
Kiểm tra ngành nghề mới có thuộc diện bắt buộc đăng ký hộ kinh doanh hay không.
Thực hiện bổ sung, thay đổi thông tin đăng ký kinh doanh và đăng ký thuế đúng thời hạn.
Theo dõi doanh thu riêng theo từng hoạt động, từng địa điểm kinh doanh.
Tổng hợp cả doanh thu đã được tổ chức khác khai và nộp thuế thay.
Lưu chứng từ khấu trừ, nộp thuế thay để đối chiếu nghĩa vụ thuế.
Xác định đúng ngưỡng doanh thu và phương pháp kê khai thuế áp dụng.
7. Kết luận
Một cá nhân có thể triển khai nhiều hoạt động kinh doanh khác nhau, nhưng chỉ được đăng ký một hộ kinh doanh trên phạm vi toàn quốc.
Khi phát sinh ngành nghề hoặc địa điểm mới, người kinh doanh cần thực hiện thủ tục bổ sung thông tin phù hợp. Đồng thời, doanh thu từ các hoạt động kinh doanh phải được tổng hợp để xác định nghĩa vụ thuế, kể cả trường hợp một phần doanh thu đã được khai và nộp thuế thay.
Việc quản lý doanh thu rõ ràng theo từng lĩnh vực không chỉ giúp kê khai chính xác mà còn hạn chế rủi ro khi cơ quan thuế đối chiếu số liệu.
eHKD khuyến nghị chủ hộ kinh doanh và cá nhân kinh doanh chủ động cập nhật quy định, lưu trữ đầy đủ chứng từ và kiểm tra nghĩa vụ thuế khi mở rộng hoạt động.
Nguồn tham khảo: Báo Điện tử Chính phủ, ngày 02/10/2026.
Văn bản liên quan: Nghị định 168/2025/NĐ-CP; Nghị định 68/2026/NĐ-CP; Nghị định 141/2026/NĐ-CP; Thông tư 90/2026/TT-BTC.
